Alimenty na dziecko – kiedy i w jakiej wysokości? Obowiązek alimentacyjny rodzica względem dziecka określony został w art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zgodnie z którym rodzice zobowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.
Obowiązek alimentacyjny polega na dostarczaniu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania, a jego wykonanie może przybrać zarówno formę pieniężną, jak również osobistych starań o utrzymanie i wychowanie dziecka. Najczęściej realizowany jest on w formie mieszanej, poprzez przeznaczanie środków finansowych na zakup potrzebnych artykułów (np. wyżywienie odzież, leki) oraz sprawowanie opieki nad dzieckiem.
Czas trwania obowiązku alimentacyjnego
Obowiązek ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania dziecka ciąży na rodzicach od momentu narodzin dziecka do czasu osiągnięcia przez nie zdolności do samodzielnego utrzymania się. Tym samym osiągnięcie przez dziecko pełnoletności nie powoduje wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego. Co do zasady uprawniony do alimentów jest w stanie utrzymać się samodzielnie po ukończeniu szkoły i otrzymaniu należytego przygotowania do pracy.
Ustawodawca dostrzegł jednak potrzebę ochrony interesów rodziców, na których ciąży obowiązek alimentacyjny względem pełnoletniego dziecka, poprzez wprowadzenie możliwości uchylenia się od świadczeń alimentacyjnych, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możliwości samodzielnego utrzymania się.
Od czego zależy wysokość alimentów na dziecko?
Zgodnie z art. 135 § 1 KRO zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Nie ma zatem żadnych ustawowych „widełek” wysokości obowiązku alimentacyjnego. Każda sprawa alimentacyjna jest rozpoznawana indywidualnie, a Sąd orzekając o obowiązku alimentacyjnym rodzica względem dziecka bada dany stan faktyczny, który stanowi podstawę dla wydania orzeczenia.
Przez usprawiedliwione potrzeby należy rozumieć nie tylko środki utrzymania i wychowania pozwalające na zaspokojenie minimum egzystencji, ale przede wszystkim zapewnienie normalnych warunków bytowych odpowiadających wiekowi, stanowi zdrowia i pozwalających na prawidłowy rozwój fizyczny i duchowy dziecka. Do usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego należy zaliczyć przede wszystkim:
- wyżywienie,
- mieszkanie i media,
- odzież,
- leczenie,
- edukacja,
- wypoczynek,
- kosmetyki,
- rozrywkę.
Przez możliwości majątkowe i zarobkowe zobowiązanego należy rozumieć natomiast nie tylko wynagrodzenie uzyskiwane na moment rozpoznawania sprawy i ustalania wysokości obowiązku alimentacyjnego, ale przede wszystkim zarobki, jakie zobowiązany mógłby uzyskiwać przy pełnym wykorzystaniu swoich umiejętności.
Tym samym przesłanki ustalania wysokości obowiązku alimentacyjnego są niezwykle zindywidualizowane i wynikają z oceny okoliczności faktycznych danej sprawy. Powoduje to, iż pomimo względnego podobieństwa spraw orzeczone przez Sąd alimenty na dziecko mogą opiewać na znacznie różniące się od siebie kwoty. Co więcej zróżnicowana wysokość alimentów może pojawić się w tej jednej sprawie, w której, dla przykładu, ustalany jest obowiązek alimentacyjny rodzica względem dwójki małoletnich dzieci. Wpływ na to mogą mieć przede wszystkim wiek dziecka, jego stan zdrowia, czy też zdolności i postępy
w nauce.
Matka dziecka zarabia więcej niż ja, pobiera 800+ i dochodzi alimentów. Czy tak można?
Jak najbardziej. Obowiązek alimentacyjny względem dziecka spoczywa na obojgu z rodziców i nawet sytuacja, w której zarobki jednego z nich znajdują się na wyższym poziomie nie stanowi podstawy do zwolnienia drugiego rodzica z obowiązku partycypowania w kosztach utrzymania dziecka. Okoliczność ta może mieć wyłącznie znaczenie dla ustalanej wysokości alimentów rodzica, który nie mieszka na co dzień z dzieckiem. Każdorazowo Sąd bada możliwości majątkowe i zarobkowe każdego z rodziców i ustala udział w kosztach utrzymania dziecka stosownie do tychże możliwości. Jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa sądowego rodzice muszą podzielić się z dzieckiem nawet najmniejszymi dochodami.
Co więcej bez znaczenia dla wysokości obowiązku alimentacyjnego pozostaje fakt pobierania przez rodzica świadczenia 800+ czy też innego rodzaju świadczeń rodzinnych i opiekuńczych. Zgodnie z art. 135 § 3 KRO na zakres świadczeń alimentacyjnych nie wpływają:
- świadczenia z pomocy społecznej lub funduszu alimentacyjnego, o którym mowa w ustawie z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów;
- świadczenia, wydatki i inne środki finansowe związane z umieszczeniem dziecka w pieczy zastępczej, o których mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej;
- świadczenie wychowawcze, o którym mowa w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci;
- świadczenia rodzinne, o których mowa w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych;
- rodzicielskie świadczenie uzupełniające, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym.
Pobieranie tego rodzaju świadczeń ma niejako charakter dodatkowy i nie ma żadnego wpływu dla obowiązku alimentacyjnego rodzica. Do zaspokojenia potrzeb małoletniego dziecka zobowiązani są rodzice, a celem świadczeń wychowawczych oraz rodzinnych jest wsparcie rodziców i zaspokajanie dodatkowych potrzeb dziecka. Tym samym nie stanowią one podstawy ani do zwolnienia rodzica z jego obowiązku ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania dziecka, ani nawet do obniżenia jego udziału w tychże kosztach.
Czy to, że dziecko ukończyło szkołę i podjęło zatrudnienie zwalnia z obowiązku płacenia zasądzonych alimentów?
Absolutnie NIE. Sama okoliczność uzyskania przez uprawnionego do alimentów możliwości samodzielnego utrzymania się nie powoduje wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego. Jeżeli wysokość obowiązku alimentacyjnego rodzica względem dziecka została określona w orzeczeniu kończącym czy to sprawę o alimenty, czy też sprawę rozwodową pamiętać należy, że obowiązek ten nigdy nie wygaśnie sam z siebie, czy to z chwilą uzyskania przez dziecko pełnoletności czy też podjęcia przez nie zatrudnienia pozwalającego na samodzielne utrzymanie się. Aby obowiązek alimentacyjny wygasł konieczne jest wystąpienie z pozwem o uchylenie obowiązku alimentacyjnego.
zobacz również:
Potrzebujesz pomocy adwokata w sprawie o alimenty na dziecko? Skontaktuj się:
Kancelaria Adwokacka Adwokat Kinga Tomasiak
Ul. Lubelska 39a, 21-100 Lubartów
tel. 790-203-122
kancelaria@adwokat-tomasiak.pl