Pozew o alimenty na dziecko

Pozew o alimenty na dziecko – jak napisać krok po kroku? Zgodnie z art. 133 § 1 KRO rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Kiedy dziecko wychowuje się w pełnej rodzinie i zamieszkuje z obojgiem z rodziców, co do zasady obowiązek ten realizowany jest na bieżąco przez oboje rodziców zarówno w zakresie finansowym, jak również poprzez zapewnienie opieki nad dzieckiem i troskę o jego codzienne sprawy. Życie pisze jednak różne scenariusze i nie zawsze jest to możliwe.

Wówczas najczęściej dochodzi do konieczności sądowego ustalenia zakresu obowiązku alimentacyjnego rodzica, który nie zamieszkuje na co dzień z dzieckiem, z uwagi na to, że rodzice nie są w stanie porozumieć się co do wysokości alimentów. Wiedząc, że czeka nas wystąpienie na drogę postępowania sądowego zasadnym jest odpowiednie przygotowanie się do niego, zgromadzenie odpowiednich dowodów oraz prawidłowe przygotowanie pozwu o alimenty co może mieć niebagatelny wpływ na szybkość rozpoznania sprawy i zakończenia postępowania.

Jak napisać pozew o alimenty na dziecko?

Tak jak każde pismo procesowe tak i pozew o alimenty musi czynić zadość ogólnym warunkom pisma procesowego. Zgodnie z art. 126 § 1 KPC każde pismo procesowe powinno zawierać:

1. oznaczenie sądu, do którego jest skierowane;
2. imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników;
3. oznaczenie rodzaju pisma;
4. osnowę wniosku lub oświadczenia;
5. w przypadku, gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do wniosku lub oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój wniosek lub oświadczenie, oraz wskazanie dowodu na wykazanie każdego z tych faktów;
6. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;
7. wymienienie załączników.

§ 1¹.  Do pisma procesowego dołącza się załączniki wymienione w tym piśmie.

§ 2.  Gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w sprawie, powinno ponadto zawierać oznaczenie przedmiotu sporu oraz:

1) oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron albo, w przypadku gdy strona jest przedsiębiorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – adres do doręczeń wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej,

1¹) oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron,

2) numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) powoda będącego osobą fizyczną, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania lub posiada go nie mając takiego obowiązku lub

3) numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku – numer w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP powoda niebędącego osobą fizyczną, który nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania.

Kolejne wymogi formalne pozwu określone zostały w art. 187 § 1 KPC, zgodnie z którym pozew poza spełnieniem warunków pisma procesowego winien zawierać:

1) dokładnie określone żądanie, a w sprawach o prawa majątkowe także oznaczenie wartości przedmiotu sporu, chyba że przedmiotem sprawy jest oznaczona kwota pieniężna;

1¹) oznaczenie daty wymagalności roszczenia w sprawach o zasądzenie roszczenia;

2) wskazanie faktów, na których powód opiera swoje żądanie, a w miarę potrzeby uzasadniających również właściwość sądu;

3) informację, czy strony podjęły próbę mediacji lub innego pozasądowego sposobu rozwiązania sporu, a w przypadku gdy takich prób nie podjęto, wyjaśnienie przyczyn ich niepodjęcia.

Każdorazowo pismo procesowe winno rozpocząć się od wskazania miejscowości oraz daty sporządzanego pisma, a kolejno spełniać wyżej wskazane wymogi formalne pisma procesowego.

• Oznaczenie Sądu

W przypadku spraw o alimenty, niezależnie o wartości przedmiotu sporu właściwym do ich rozpoznania jest Sąd Rejonowy. Zgodnie z zasadą ogólną powództwo wytacza się przed sąd, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania. Art. 32 KPC wprowadza jednak właściwość przemienną w przypadku spraw o alimenty pozwalając na wytoczenie powództwa przed sąd właściwy według miejsca zamieszkania osoby uprawnionej.

Oznacza to tyle, że w przypadku, gdy powód oraz pozwany nie mają miejsca zamieszkania w okręgu tego samego Sądu Rejonowego strona powodowa może dokonać wyboru, do którego z sądów skieruje pozew o alimenty. Należy zatem wskazać dane adresowe właściwego Sądu Rejonowego oraz wskazać odpowiedni wydział tegoż Sądu – Wydział Rodzinny i Nieletnich.

• Oznaczenie Stron

Stronami postępowania w sprawie o alimenty jest powód oraz pozwany. Każdorazowo powodem jest dziecko. Jeżeli dziecko jest jeszcze małoletnie jest ono reprezentowane przez przedstawiciela ustawowego, czyli drugiego rodzica. Rodzic taki reprezentuje dziecko w toku całego postępowania sądowego i podejmuje w imieniu dziecka wszelkie czynności procesowe. Rodzic, który występuje z pozwem o alimenty na rzecz dziecka może ustanowić profesjonalnego pełnomocnika, który wówczas będzie podejmował czynności w imieniu rodzica. Oznaczając w pozwie powoda należy wskazać imię i nazwisko, adres zamieszkania oraz numer PESEL. Dodatkowo należy wskazać imię i nazwisko rodzica, który reprezentuje dziecko.

Wskazując adres powoda koniecznym jest wskazanie adresu, pod którym zarówno dziecko jak i reprezentujący go rodzic faktycznie zamieszkują bowiem na ten właśnie adres będzie kierowana wszelka korespondencja sądowa.

Pozwanym jest rodzic, od którego chcemy uzyskać alimenty na dziecko. Oznaczając pozwanego należy wskazać jego imię i nazwisko oraz adres zamieszkania. Podobnie jak w przypadku powoda, zasadnym jest wskazanie adresu, pod którym pozwany faktycznie przebywa, tak aby kierowana do niego przez Sąd korespondencja została podjęta. Ma to bowiem niebagatelne znaczenie dla szybkości rozpoznania sprawy. Choć w przypadku pozwanego wskazanie numeru PESEL w pozwie nie jest konieczne, o ile jest znany, dobrze jest wskazać go już na tym etapie postępowania.

• Oznaczenie wartości przedmiotu sporu

Z uwagi na fakt, iż roszczenie alimentacyjne jest roszczeniem pieniężnym sporządzając pozew o alimenty koniecznym jest wskazanie wartości przedmiotu sporu, tzw. WPS. Jest to inaczej mówiąc sporna kwota alimentów, której powód dochodzi pozwem.  Sposób jego obliczania został określony w art. 22 KPC zgodnie, z którym w sprawach o prawo do świadczeń powtarzających się wartość przedmiotu sporu stanowi suma świadczeń za jeden rok, a jeżeli świadczenia trwają krócej niż rok – za cały czas ich trwania.

Tym samym co do zasady WPS-em w sprawie o alimenty będzie kwota żądanych alimentów pomnożona przez 12 miesięcy.

• Oznaczenie pisma

Jest to inaczej mówiąc tytuł pisma, czyli w tym przypadku Pozew o alimenty. Jeżeli stron powodowa zdecyduje się na złożenie wniosku o zabezpieczenie roszczenia alimentacyjnego na czas trwania postępowania zasadnym jest zasygnalizowanie tego już w oznaczeniu pisma. Wówczas oznaczeniem pisma będzie Pozew o alimenty wraz z wnioskiem o udzielenie zabezpieczenia. Więcej na temat wniosku o udzielenie zabezpieczenia we wpisie – zabezpieczenie alimentów na czas trwania procesu.

• Dokładne określenie żądanie pozwu

Innymi słowy należy wskazać czego domaga się powód.

Pierwszym i podstawowym żądaniem pozwu o alimenty jest żądanie zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda określonej kwoty alimentów ze wskazaniem terminu, od którego mają być płacone oraz terminu, do którego mają być płacone i w jaki sposób. Zasadnym jest także wniesienie żądania o odsetki w przypadku nieterminowej zapłaty zasądzonych alimentów.

Przykładowe żądanie główne pozwu o alimenty na dziecko może brzmieć:

Działając w imieniu małoletniej/małoletniego jako jej/jego przedstawiciel ustawowy wnoszę o:

1. zasądzenie od pozwanego …. na rzecz małoletniej/ małoletniego …. Alimentów w kwocie po …. złotych miesięcznie, płatnych z góry do 10-ego dnia każdego miesiąca do rąk przedstawicielki ustawowej/ przedstawiciela ustawowego ….. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, począwszy od dnia wniesienia pozwu.

Kolejno zasadnym jest wskazanie pozostałych żądań pozwu takich jak wnioski dowodowe z określeniem tezy dowodowej, wnioski o zobowiązanie pozwanego do przedłożenia dokumentów, które są w jego posiadaniu a które mają istotne znaczenie dla sprawy jak np. zaświadczenie o zarobkach, czy też wniosek o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania. Jeżeli strona powodowa chce, aby roszczenie zostało zabezpieczone na czas trwania postępowania także w tym miejscu zasadnym jest jego określenie. Nadto, jeżeli przedstawiciel ustawowy małoletniego występuje w sprawie samodzielnie, a z uwagi na sytuację finansową nie jest w stanie ponieść kosztów związanych ze skorzystaniem z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, może wystąpić o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

To jakie wnioski dowodowe zostaną zgłoszone w pozwie o alimenty jest kwestią indywidualną i zależną od okoliczności faktycznych danej sprawy. Stąd też zasadnym jest wcześniejsze przygotowanie się do sprawy o alimenty i zgromadzenie odpowiedniego materiału dowodowego. Dla prawidłowego przygotowania się do sprawy o alimenty zasadnym jest wcześniejsze zastanowienie się nad tym jak kształtują się miesięczne koszty związane z potrzebami małoletniego oraz zgromadzenie potwierdzeń takowych wydatków. Dobrze jest także, w miarę możliwości, zgromadzić dowody wykazujące sytuację finansową i majątkową pozwanego.

• Wskazanie czy strony podjęły próbę pozasądowego rozwiązania sporu

Jest to oświadczenie strony powodowej, czy strony podejmowały próbę polubownego rozwiązania zaistniałego pomiędzy nimi sporu, czy też nie, a jeżeli nie to z jakiego powodu.

• Uzasadnienie pozwu

W tej części pozwu o alimenty należy przedstawić stan faktyczny sprawy oraz wskazać fakty, na których powód opiera swoje żądanie zasądzenia alimentów jak również okoliczności, które mają istotny wpływ na wynik sprawy.

W pierwszej kolejności należy wykazać pochodzenie dziecka, czyli fakt, iż pozwany jest rodzicem małoletniego i na tej podstawie ciąży na nim obowiązek alimentacyjny. Dobrze jest także wskazać jak dotychczas wyglądała kwestia partycypowania przez pozwanego w kosztach utrzymania małoletniego czy płacone były dobrowolne alimenty, jeśli tak to w jakiej wysokości oraz sytuację, która spowodowała konieczność wystąpienia z pozwem.

Zgodnie z art. 135 § 1 KRO zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Stąd też w dalszej części uzasadnienia należy przedstawić usprawiedliwione potrzeby dziecka oraz zarobkowe i majątkowe możliwości rodzica.

Tak też należy przedstawić okoliczności faktyczne dotyczące dziecka, tj. wskazać, ile ma lat, czy jest dzieckiem zdrowym, do jakiej szkoły uczęszcza oraz przedstawić miesięczne koszty związane z jego utrzymaniem. W tym zakresie dobrze jest wskazać rodzaj ponoszonego wydatku oraz jego wysokość tworząc niejako listę takowych wydatków. To jakiego rodzaju koszty zostaną wskazane oraz jaka będzie ich wysokość zależy bezpośrednio od przymiotów osobistych danego dziecka. Podkreślenia wymaga, iż podstawą ustalania zakresu świadczeń alimentacyjnych, czyli wysokości alimentów nie są wszystkie wydatki ponoszone na dziecko a jedynie wydatki ponoszone na tzw. usprawiedliwione potrzeby dziecka. (więcej na temat usprawiedliwionych potrzeb dziecka we wpisie – alimenty na dziecko)

W dalszej kolejności należy opisać sytuację finansową i majątkową rodzica wedle swojej najlepszej wiedzy. Przede wszystkim wskazać należy czy rodzic pracuje, na jakim stanowisku oraz jak kształtują się jego miesięczne dochody. Jeżeli znana jest sytuacja majątkowa pozwanego dobrze jest ją przedstawić. Co więcej, jeżeli wiemy, że pozwany nie wykorzystuje w pełni swoich możliwości zarobkowych np. poprzez wykorzystanie posiadanego wykształcenia czy też kwalifikacji przez co jego wynagrodzenie jest znacznie niższe niż to, które mógłby osiągać przy ich wykorzystaniu zasadny jest także ich wskazanie.

Dobrze jest także przedstawić swoją sytuację finansową poprzez wskazanie ewentualnego miejsca zatrudnienia oraz osiąganego wynagrodzenia, a jeżeli z pewnych względów podjęcie pracy zarobkowej nie jest możliwe opisanie tychże przyczyn.

Nadto, zasadnym jest opisanie jak wygląda sytuacja związana z opieką nad dzieckiem oraz jego wychowaniem. Wskazać należy, czy pozwany rodzic bierze aktywny udział w życiu dziecka, czy sprawuje nad nim opiekę, wykazuje zainteresowanie jego stanem zdrowia i postępami w nauce, jak również czy utrzymuje kontakt z dzieckiem, jak często odbywają się kontakty oraz czy czyni dziecku prezenty. Ma to o tyle istotne znaczenie, że obowiązek alimentacyjny rodzica nie ogranicza się wyłącznie do aspektu finansowego, ale polega także na osobistych staraniach o jego utrzymanie i wychowanie. Tym samym wyżej wskazane kwestie mogą mieć wpływ na wysokość ostatecznie zasądzonych alimentów.

Dalsza część uzasadnienia pozwu o alimenty uzależniona jest od ewentualnego sprecyzowania w petitum pozwu wniosku o zabezpieczenie roszczenia alimentacyjnego na czas trwania postępowania, czy też wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Jeżeli strona powodowa sformułuje taki wniosek zasadnym jest jego osobne uzasadnienie np. w kolejnym akapicie tej części pisma. Co więcej, w przypadku wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, poza jego uzasadnieniem koniecznym jest załączenie do pozwu oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym, źródłach dochodów i utrzymania.

• Podpis

Przygotowany pozew należy opatrzeć własnoręcznym podpisem. Jeżeli pozew dotyczy alimentów na małoletnie dziecko, podpis składa jego przedstawiciel ustawowy, czyli rodzic, z którym dziecko zamieszkuje i który będzie reprezentował dziecko w toczącym się postępowaniu sądowym.

• Wymienienie załączników

Kończąc pozew o alimenty należy wymienić wszelkie dokumenty, które kolejno zostaną fizycznie dołączone do pisma. Załącznikiem takim będzie przede wszystkim odpis aktu urodzenia dziecka, jak również wszystkie inne dokumenty, które zostały przez nas zgłoszone jako dowody.

Sporządzony pozew o alimenty należy złożyć we właściwym Sądzie w dwóch egzemplarzach – jeden egzemplarz dla Sądu, a drugi egzemplarz jako odpis dla pozwanego, który kolejno zostanie doręczony pozwanemu przez Sąd. Istotnym jest, aby załączniki zostały dołączone do każdego z egzemplarzy. Pozew można złożyć bezpośrednio na Biurze Podawczym właściwego Sadu lub poprzez nadanie go listem poleconym za pośrednictwem operatora pocztowego.

Dobrze jest przygotować pozew w trzech egzemplarzach. Wówczas trzeci egzemplarz pozwu pozostaje dla strony powodowej. W takim przypadku możemy zabrać go ze sobą na rozprawę, przygotować się z niego do rozprawy, jak również nie zapomnimy jakie dokumenty zostały do niego załączone.

W jaki sposób wykazać koszty ponoszone na utrzymanie dziecka?

Należy pamiętać, iż zgodnie z art. 6 KC ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która wywodzi z niego skutki prawne. Tym samym w przypadku pozwu o alimenty to na powodzie ciąży obowiązek wykazania zasadności żądania alimentów w określonej wysokości. Najlepszym i niebudzącym wątpliwości co do wysokości ponoszonych kosztów jest środek dowodowy w postaci imiennych rachunków oraz faktur. Nie jest przy tym zasadnym załączanie do pozwu niezliczonej liczby dokumentów np. wskazujących na koszty wyżywienia małoletniego. Sąd ma bowiem wiedzę, że dziecko potrzebuje wyżywienia i nie budzi to żadnej wątpliwości. Jeżeli jednak koszty te wybiegają ponad przeciętną wysokość, np. z uwagi na konieczność stosowania określonej diety z uwagi na stan zdrowia dziecka dobrze jest przedstawić w tym zakresie dokumenty potwierdzające prawdziwość przedstawianych w pozwie twierdzeń.

Pamiętać jednak należy, iż dokumentami potwierdzającymi ponoszone wydatki nie mogą być zwykłe paragony, bowiem nie pozwalają one na ustalenie nabywcy znajdujących się na paragonie zakupów i paragony takie nie są uznawane przez Sąd. Aby dobrze przygotować się do sprawy o alimenty należy z wyprzedzeniem gromadzić paragony imienne oraz faktury. Wówczas Sąd nie będzie miał wątpliwości co do tego, że przedłożony dokument dotyczy wydatków poniesionych na małoletniego powoda.

Dobrym środkiem dowodowym mogą okazać się także zeznania świadków, którymi mogą być zarówno członkowie rodziny czy też przyjaciele lub znajomi.

Opłata od pozwu – czy pozew o alimenty podlega opłacie?

Nie, pozew o alimenty nie podlega opłacie sądowej. Zwolnienie od opłaty wynika wprost z art. 96 ust. 1 pkt 2 Ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych zgodnie, z którym nie mają obowiązku uiszczania kosztów sądowych (…) strona dochodząca roszczeń alimentacyjnych.

Przygotowujesz się do sprawy o alimenty lub jesteś w trakcie postępowania sądowego i potrzebujesz pomocy adwokata? Skontaktuj się:

Kancelaria Adwokacka Adwokat Kinga Tomasiak

ul. Lubelska 39a, 21-100 Lubartów

tel. 790-203-122

kancelaria@adwokat-tomasiak.pl

zobacz również:

• Prawo rodzinne
• Alimenty na dziecko – kiedy i w jakiej wysokości?